Kontynuując cykl artykułów dotyczący prawa lotniczego w turystyce, przedstawiam konsekwencje i prawa pasażerów w przypadku opóźnienia lotu. Są to, zgodnie z rozporządzeniem wspólnotowym, minimalne prawa pasażerów w Unii Europejskiej.
Więcej informacji w dziale: PRAWO LOTNICZE W TURYSTYCE
Podstawa prawna i zakres zastosowania
W omawianych przypadkach zastosowanie będzie miało rozporządzenie (WE) nr 261/2004.
Dotyczy ono pasażerów odlatujących z lotniska położonego na terytorium Unii Europejskiej oraz przylatujących do lotniska na jej terytorium z kraju trzeciego. Uściślając rozporządzenie będzie stosowane jeżeli początek lub koniec lotu miały miejsce na terytorium Unii Europejskiej.
Dodatkowo aby rozporządzenie mogło zostać zastosowane, pasażer musi posiadać potwierdzoną rezerwację na dany lot oraz stawić się na odprawę nie później niż 45 minut przed ogłoszoną godziną odlotu jeżeli czas ten nie został przez przewoźnika inaczej określony.
Rozporządzenie (WE) nr 261/2004 nie narusza praw pasażerów wynikających z dyrektywy 90/314/EWG (implementowanej do polskiego prawa w ustawie o usługach turystycznych).
Jakie są prawa pasażera w przypadku opóźnienia lotu?
Rozporządzenie 261/2004 oraz orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej nakładają na przewoźników lotniczych szerokie obowiązki opieki nad pasażerami w przypadku opóźnienia wylotu, a także ewentualnego zwrotu ceny biletu lub odszkodowania. Uprawnienia pasażerów zależne są od czasu oczekiwania i przyczyn opóźnienia.
Prawo do opieki (bezpłatnej)
Pasażerowie otrzymują od przewoźnika lotniczego pomoc w przypadku opóźnienia wylotu w stosunku do planowanego startu:
a) o dwie lub więcej godzin w przypadku lotów do 1 500 kilometrów;
b) o trzy lub więcej godzin w przypadku wszystkich lotów wewnątrzwspólnotowych dłuższych niż 1 500 kilometrów i wszystkich innych lotów o długości pomiędzy 1 500 a 3 500 kilometrów
c) o cztery lub więcej godzin w przypadku wszystkich innych lotów.
W takich przypadkach pasażerom przysługują:
- posiłki oraz napoje w ilościach adekwatnych do czasu oczekiwania;
- dwie rozmowy telefoniczne, dwa dalekopisy, dwie przesyłki faksowe lub e-mailowe.
- w przypadku gdy spodziewany czas odlotu lotu ma nastąpić co najmniej jeden dzień po planowanym starcie opóźnionego lotu: zakwaterowanie w hotelu oraz transport pomiędzy lotniskiem a miejscem zakwaterowania (hotelem lub innym).
Prawo do zwrotu ceny biletu
Gdy opóźnienie wylotu wynosi co najmniej 5 godzin pasażerowie mogą żądać zwrotu w terminie siedmiu dni pełnego kosztu biletu jeżeli lot nie służy już dłużej jakiemukolwiek celowi związanemu z pierwotnym planem podróży oraz gdy jest to konieczne, żądać zapewnienia powrotu do pierwszego miejsca odlotu w najwcześniej możliwym terminie. Takie przypadki są uzasadnione gdy lot był np. zaplanowany w związku z jakimś wydarzeniem (konferencja, wydarzenie sportowe).
Odszkodowanie
Choć rozporządzenie 261/2004 nie przewiduje możliwości odszkodowania w przypadku opóźnienia lotu to jednak zgodnie z orzeczeniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 listopada 2009 r. w sprawach połączonych C-402/07 i C-432/07 pasażerowie opóźnionych lotów mogą powoływać się na prawo do odszkodowania, jeżeli przybędą do ich miejsca docelowego 3 godziny lub więcej po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu. Należy w tym przypadku zwrócić uwagę na dwie kwestie. Po pierwsze możliwość ubiegania się o odszkodowanie zależy nie od opóźnienia wylotu, a opóźnienia w dotarciu do miejsca docelowego. Po drugie odszkodowanie nie przysługuje jeżeli odwołanie lotu jest konsekwencją wystąpienia siły wyższej (np. warunki atmosferyczne). W innych przypadkach pasażerowie mają podstawę do żądania wypłaty następujących kwot:
- 250 EUR dla wszystkich lotów o długości do 1 500 kilometrów;
- 400 EUR dla wszystkich lotów wewnątrzwspólnotowych dłuższych niż 1 500 kilometrów i wszystkich innych lotów o długości od 1 500 do 3 500 kilometrów;
- 600 EUR dla wszystkich innych lotów
W kolejnych artykułach przedstawię proces reklamacyjny oraz metody dochodzenia swoich praw względem przewoźnika lotniczego. Jeżeli jesteś zainteresowany dalszymi artykułami wpisz swój adres e-mail do subskrypcji w kolumnie po prawej stronie aby otrzymać powiadomienie.
Paweł Judek | blog o prawie transportowym
Grudzień 2, 2011
Swoją drogą może się za jakiś czas okazać, że żadne zryczałtowane odszkodowania za opóźnienia nie będą przysługiwać. W ETS jest bowiem sprawa, w której jeden z sądów zadał pytanie czy rozporządzenie nr 261/2004 nie jest czasem sprzeczne z Konwencją montrealską, I rzeczywiście taka sprzeczność moim zdaniem występuje, skoro Konwencja stanowi, iż żadne inne roszczenia niż przewidziane w Konwencji nie mogą być wobec przewoźników z tytułu m.in. opóźnień podnoszone. Pierwotnie rozporządzenie sprzeczne z Konwencją nie było – nie przewiduje ono wprost odszkodowania za opóźnienie. Po wspomnianym wyroku ETS trudno jest te dwa akty pogodzić.